Anda Kalmak

Dünyanın hem en basit hem de en zor eylemi: anda kalmak!

Aynı anda birçok işi bir arada yapmak günümüzün vazgeçilmezi olmuş durumda! Hatta bir çoğumuzun özgeçmişinde “multitask (aynı anda birçok görevi yerine getirme)” yazması işe alım sürecinde bir adım önde olmayı sağlıyor. Toplantıyı dinlerken bir yandan telefondan mailleri kontrol ediyor, kimine cevap yazıyor, toplantı notu alıyor, başka bir toplantıyı planlıyor, günlük iş akışını kontrol ediyor, aylık bütçelere bakıyoruz. Üstelik bu durum sadece iş hayatındayken olmuyor. Evde aile fertleriyle telefonda konuşurken yarın akşam için ne yemek yapacağımızı, ütü yaparken sonrasında kahve içmeyi düşünüyoruz.

Son dönemlerde “anda kalmak” terimini sıkça duymaya başladık. Herkes anda kalmanın öneminden bahsediyor ama kimse tam anlamıyla bunu başaramıyor. Şu an ve gelecek zaman için bu kadar çok işi bir arada yapmaya çalışırken nedir bu “anda kalmak” meselesi?

Anda kalmak; o an yapılan bir şeye tam anlamıyla enerjiyi ve dikkati vererek yapmak anlamına gelmektedir. Zihnin ve fiziğin aynı anda aynı şeyleri deneyimler. Günümüzde hayat hızla akıp giderken anda kalmanın en önemli yanı, yapılan her ne olursa olsun ona odaklanıldığı için kaliteli olmasını sağlamasıdır. Örneğin; spor yaparken, dünkü toplantıda yaşanan gerginliği düşünüyorsun. Fiziken spor yapıyorsun ama zihnin dünkü toplantıda… Anda kalabilmek için bir seçim yapmalısın, ya tam anlamıyla yaptığın spora odaklanmalı ya da spora ara verip dünkü toplantıda yaşanan gerginliği düşünmelisin. Bu duruma gelebilmek çok kolay olmuyor. Tıpkı okumayı öğrenmek, yüzmeyi öğrenmek gibi ödevler ve alıştırmalar yaparak olabiliyor.

Anda kalmanı kolaylaştıracak birkaç öneri:

1. Farkına var ve karar ver: 

Anda olmanın en önemli adımı farkına varmaktır. Örneğin; kitap okurken sayfanın yarısına gelince bir anda durup “okuduğum hiçbir şeyi hatırlamıyorum, ne okudum şimdi ben” dediğin zamanlar olmuştur. Aslında o anlarda geçmişle ilgili bir olayı ya da gelecek ile ilgili duyduğun bir endişeyi düşünürken buluyorsun kendini. İşte bu durumun farkına vardığın an aslında o ana dönebilmek için en iyi zamanlardan birisi.

Yapman gereken şey o anda yapmak istediğine karar vermek. Deminki örnekten yola çıkarsak; kitap okumaya devam etmek mi istiyorsun yoksa geçmiş ya da gelecekle ilgili zihnini meşgul eden şeyi düşünmek mi? Aslında kitap okuyacaksın ama düşüncelerden kurtulamıyorsun. O zaman kitaba mola ver ve zihninde dönen konuya odaklan! Düşüncelerin geçmiş ile ilgili ise kendine “geçmişi değiştiremezsin” cümlesini hatırlatman faydalı olacaktır. Onu demeseydim, öyle olmasaydı, oraya gitmeseydim gibi ihtimaller artık yok, geçmiş geçmişte kaldı. Düşüncelerin eğer gelecek ile ilgiliyse henüz gelmemiş olan günler için kaygılanmayı bırakmalısın.

Tek gerçek şu anda yaşamaktır. Şu an mutluysan gelecekte de mutlu olacaksın. Ama gelecekte mutlu olmak için hayaller kuruyor ve şu ana dönemiyorsan bu süreç hep böyle sürüp gidecek.

2. Yavaşla:

Saatler, günler, haftalar çok hızlı geçiyor. Yapman gereken bir sürü iş var ve sürekli kendini bir yerlere koştururken buluyorsun değil mi? Üstelik koştururken bile boş durmayıp bir şeyleri halletmeye, planlamaya çalışıyorsun. Metroda kitap okurken, inince dolmuş bulabilecek miyim diye düşünüyorsun, toplantıdayken bir sonraki toplantıyı düşünüyorsun…

Biliyorum yapman gereken çok şey var ama biraz yavaşlayıp anda kalmaya ne dersin? Gece yattığında dün, bugün olanları düşünmekten, yarın ne giysem, toplantıda sunumu nasıl yapsam diye planlar yapmaktan bir türlü uykuya dalamıyorsun ya hani, halbuki o ana dönebilsen kolayca uyuyacaksın. Kendini bu düşüncelerden uzaklaştıramıyorsan bunun en güzel yöntemlerinden biri içinden sayı saymak… Sayı sayarken ne dündesin ne de yarında, sadece o an sayı sayıyorsun.

3. Şükret / Teşekkür et:

Sabah uyandığında ilk iş eline telefonu alıyorsun ve sosyal medyaya bakmaya başlıyorsun, başkalarının hayatlarına bakarken bir bakmışsın dakikalar geçmiş. Telefonu yine eline al ama sevdiğin bir şarkıyı açmak için. Yataktan keyifle kalk ve bugün (şu an) yataktan keyifle kalkabildiğin için şükret ve teşekkür et. Odayı havalandırmak için camı açtığında temiz havayı içine çek. Temiz havayı içine çekebildiğin için şükret ve teşekkür et. Gün içinde yapacağın tüm aktiviteleri yapabildiğine şükretmek o anda kalabilmek için en kolay yollardan biridir. Çünkü şükrettiğin / teşekkür ettiğin an o andasındır. Yataktan kalkabildiğin o ana şükrediyorsundur, temiz havayı o an içine çekebildiğin için teşekkür ediyorsundur. Bunlar anda kalabilmeyi öğrenmek için kısa süreli ama akılda kalıcı bir egzersiz olacak.

4. Meditasyon yap, doğru nefes al: 

Meditasyon yapmak anda kalabilmeyi öğrenmek için zor ama bir o kadar etkilidir. Zor dememin nedeni belli bir disiplin ve zaman ayırmak gerektiği için yoksa yapmaya başlayınca hayatındaki farkı görecek sonrasında zor gelmemeye başlayacak.

En basit anlamıyla meditasyon: Zihnini şu ana getirmek, bedenin ve zihnin aynı anda olması olarak tanımlanabilir.

Meditasyon yapmaya karar verdin ama nasıl ve nereden başlayacağını bilemiyorsun. En basit haliyle farkındalık meditasyonun birkaç adımını anlatacağım. Başlangıç için bu adımları takip ederek yapmayı deneyebilirsin. Sonrasında daha farklı teknikler için internetten araştırma yapabilir ya da profesyoneller eşliğinde bu konuya odaklanabilirsin.

1. Meditasyona başlamadan önce kendini rahat hissedebileceğin bir kıyafet giyip, dikkatini dağıtacak eşyaların olmadığı bir odaya geç ve otur.

2. Başlarken bu dakikaları kendin için ayırdığını, başka bir şey yapmak için acelen olmadığını hatırla.

3. Gözlerini kapat ve ilk olarak nefeslerine odaklanmaya çalış. Nefes alış verişlerini takip et. Göğsüne havanın dolup boşaldığını izle ve konsantrasyonunu nefesinde odakla.

4. Aklından geçen düşünceleri fark etmeye çalış. Kendine daha yukarı bir pencereden bakar gibi bak. Aklından hangi düşünceler geçiyor, tek tek fark etmeye çalış.

5. Tüm bunları yaparken bazen konsantrasyonun bozulabilir ve aklın farklı yerlere kayabilir. Bu çok normal bir durumdur, bunu fark edince, tekrar odağını çalışmaya getir.

6. Nefesine odaklanma ve aklından geçenleri fark etme pratiğini ilk zamanlarda 5-10 dakika bounca sürdürmeye çalış. Kendine ayırdığın süre bittiğinde meditasyonu sonlandır.

7. Her gün meditasyon için kendine zaman ayır. Aynı yerde, benzer zaman aralıklarında yapman bu sürece alışmana kolaylık sağlayacaktır.

Her şeyin hızla aktığı, sürekli kendini yarışta gibi hissettiğin hatta bir şeyi takip etmeyi bırakırsam her şeyden koparım diye düşündüğün bir dönemde yaşıyoruz. Tüm bu koşturmacanın içinde kendine, sevdiklerine zaman ayırdığını zannederken sürüklenip gidiyorsun. Anda kalmayı öğrenip bunun keyfini çıkarmaya bak. Çünkü hayat ne dünde ne de yarında sadece BU ANDA!