Hayır Demeyi Biliyor Musun?

Sen de hayır diyemeyenlerden misin? İşte bu yazı senin için…

Keşke her şeye evet diyebileceğin, yeri geldiğinde bölünüp birkaç yerde birden aynı anda bulunabileceğin bir dünya olsaydı. Ama sen bir tanesin ve kendin için değerlisin. İstemediğin ama ayıp olmasın diye hayır diyemediğin ya da istediğin ama yetişemeyeceğin hiçbir şeyi yapmak zorunda değilsin.

Özellikle ülkemizde “ısrar” kavramı hayır diyebilmeyi çok zorlaştıran bir durum. Örneğin; bir yere misafirliğe gittin çayın yanında börek getireceklerini söylediler. O an canın börek yemek istemiyor veya diyette olabilirsin. “Hayır, teşekkür ederim canım istemiyor.” dediğinde “Olur mu canım, çay boş boş gitmez.” ya da “Hayır teşekkür ederim bu aralar biraz kilo aldım o yüzden diyet yapıyorum.” dediğinde “Aman canım bir seferden bir şey olmaz, hem bu hafif” sözlerini duyma ihtimalin %99.99. Şimdi düşünelim, bu durum karşısında zar zor hayır demişken, ısrarlara dayanamayıp, ayıp olmasın diye o böreği çoktan yedin bile değil mi? Bu yüzden hayır demeyi öğrenmek, bilmek çok önemli.

Gelelim hangi durumlarda hayır diyemediğine;

Genellikle yapmak istemediğin, sevmediğin, yapmaktan keyif almayacağın hatta mutsuz olacağın bir şey istendiğinde hayır diyemezsin.

Peki neden hayır diyemiyorsun?

– Kibar gözükmemekten korktuğun için: 

En basit anlatımıyla “hayır” dediğinde kaba olduğunun düşünülmesinden korkarsın. Elbette nezaket ve kibarlık önemli. Ama her durum karşısında kibar görünmek için hayır diyememek, her denileni / isteneni kabul etmek kendine karşı kabalığı beraberinde getirir. Başkalarına karşı kibar olayım derken kendi istemediğin bir şeyi yaptığında mutlu olamazsın.

– “Hayır” demeyi bilmediğin için: 

“Hayır” demek maalesef doğuştan kazanılan bir özellik değil. Ama öğrenmek, nasıl söyleyeceğini bilmek için üzerinde çalışmak ve kendini iyi tanıman gerekiyor. Bu konuya ilerleyen satırlarda yer vereceğim.

– Mükemmel olmak için: 


Her şeye koştuğunda, her derdi dinlediğinde, her denilen yere gittiğinde ve söylenen her şeyi yaptığında mükemmel bir insan olduğunu düşüneceklerini sanarsın. Özellikle iş hayatının ilk senelerinde kendini ispatlamak için sana söylenen her şeyi yapmaya çalışırken bir gün yorgunluktan bayılıp kalabilirsin. Bayılıp kalmasan bile eminim birçok kez buna benzer anın olmuştur. Her işi yapabilmen, her yerde olabilmen imkansız. Bu gibi durumlarda önceliklerini belirlemek ve bu öncelik planına göre işlerini yapmak, yapamadığın kısımlar içinse hayır demeyi bilmen gerek.

– Herkes tarafından sevilmek için: 

Evet dediğin zaman, daha çok sevileceğin, vazgeçilmez olacağın yanılgısına kapılabilirsin. Çoğu zaman herkesle iyi olmak, herkesi mutlu etmek isterken kendini mutsuz edersin. Çünkü herkesi mutlu edeyim derken kendi isteklerini göz ardı etmişsindir. Tabii ki sevdiğin kişilerin yanında olman, onların mutlu olması için elinden geleni yapabilmen önemli ama başkalarını düşünürken senin de değerli olduğunu unutmamalısın.

– Bencil olmaktan korktuğun için: 

Bu maddeyi “herkes tarafından sevilmek için hayır diyemezsin” maddesinin altına özellikle koydum. Çünkü kendine değer vermekle bencil olmak arasında ince bir çizgi olduğu için bazen hepimiz unutabiliyoruz. Kendine değer vermeyi, yeri geldiği zaman “hayır” demeyi unutma!

– Reddedilmek istemediğin için: 


Karşındaki kişiye hayır dediğinde, o da sana hayır diyecek yani seni reddedecek ve ilişkiniz / dostluğunuz bozulacak sanıyorsun. Dostunun, sevdiğin kişinin sana ihtiyacı olduğunda yanında olma demek değil istediğim ama bir şeyi yapmak istemiyorsan sırf hayır dersem o da ben bir şey istediğimde bana hayır diyebilir korkusuyla hareket etme. Zaten böyle bir şey yaşanıyorsa aranızda dostluk, sevgi kadar derin bir ilişki yoktur.

– Kavga etmemek için: 

Bazen kavga ederken sırf aranız bozulmasın diye veya karşıdaki kişiyi kırmamak için fikrini söylemez, susarsın. O an kavgayı bitirdiğini sanarken içine attığın küçük şeyler birikir, birikir ve ileride çok daha büyük sorunlar doğurur.

Hayır diyebilmek için ne yapmak gerek? 

Ben yukarıda hayır diyememenin başlıca sebeplerini yazdım. Sana göre hayır diyememenin başka birçok sebebi olabilir. Öncelikle bu yazıdan yola çıkarak hangi durumlarda hayır diyemediğini belirleyebilirsin. Bunun için bu durumları yazabilir ya da çok sevdiğin, fikirlerine önem verdiğin bir kişi ile konuşabilirsin. Unutma! Herkes “hayır” diyebilir. Yeter ki hayır diyememenin nedenlerini bil. Bil ki söylemen gereken durumlarda kararsızlık yaşayıp daha çok gerilme!

Tabii ki karşına her zaman üzerinde düşündüğün, emin olduğun konular gelmeyebilir. Bazen belirsizlik yaşaman normal. Böyle durumlarda kararsızken hemen “evet” demek yerine karar vermeden önce zaman isteyebilirsin. “Ben biraz düşünüp sana / size haber vereyim.”, “Karar veremedim, biraz zaman rica ediyorum.”, “Emin değilim, karar vermeden önce aileme / eşime danışmak istiyorum.” gibi zaman istediğini açıkça ifade eden cümleler kurmak hiç cevap vermemekten ya da istemediğin bir cevabı vermekten çok daha iyidir.

Ama ben hiç “hayır” diyemiyorum diyorsan. Kolay “hayır”larla başlamayı deneyebilirsin. Çok büyük kararlarda, hayati meselelerde değil de örneğin dışarı çıkmak için arkadaşın çağırdı ama çıkmak istemiyorsun. Bu gibi kolay hayırlarla başlayabilirsin.

Son aşamada ise önerim, “hayır” diyebilmek için hayattan ne istediğini bil, seçimlerini yap ve net bir şekilde “hayır” de! Ne istediğini bildikten sonra hiçbir şey / kimse sana istemediğin bir şeyi yaptıramaz. Hayatındaki en önemli şeyin sen olduğunu hiçbir zaman unutma!